U wilt

Innoveren met grondstoffen

Producenten van ingewikkelde producten met waardevolle grondstoffen erin, zoals elektronica en metaalproducten, zijn er al volop mee bezig. Maar ook in bijvoorbeeld de textiel- en kledingindustrie ontstaan steeds meer initiatieven. De chemische sector richt zich steeds meer op biobased alternatieven als vervanging voor fossiele grondstoffen en de afvalverwerkende industrie herpositioneert zich als grondstofleverancier.

Ook bedrijven in de (zakelijke) dienstverlening kunnen profiteren van de circulaire economie: de financiering en logistiek van de spullen die zij gebruiken, biedt kansen op omzetgroei.  Daarnaast kunnen zij flinke besparingen realiseren door circulaire principes als uitgangspunt te nemen in het inkoopbeleid.
Meer lezen

Kansen voor u

  • Wereldwijd is er 4500 miljard Euro aan ‘waste’ (grondstoffen, capaciteit, waarde, levenscyclus) wat verloren gaat aan verspilling.
  • Door hechte (crosssectorale) samenwerkingsverbanden worden bedrijven veel beter bestand tegen de toenemende volatiliteit in de markt zoals sterk fluctuerende grondstoffenprijzen en afnemende leveringszekerheid.
  • Het behoud van waarde door toepassing van circulaire principes kan binnen de EU volgens adviesbureau McKinsey elk jaar € 500 miljard opleveren.
  • Het toepassen van circulaire principes biedt flinke groeikansen voor het aantal banen in de logistieke sector en (de)montage.
  • Van verkoop naar ‘uitleen’ is de ultieme vorm van klantenbinding. Hechte klantrelaties en nieuwe commerciële vormen geven producenten en leveranciers waardevolle informatie over de klant.

Risico’s

  • De circulaire economie vergt een radicale aanpassing van de productie, gebruik en verwerking van producten. Bedrijven zullen zowel bedrijfsprocessen als –modellen stevig moeten veranderen, zonder garantie op succes. Daarvoor is (persoonlijk) leiderschap, kennis, tijd, geld, draagvlak en samenwerking nodig.
  • Het is nog geen bedrijf gelukt om daadwerkelijk alle grondstoffen van een product zonder kwaliteitsverlies terug te brengen in de keten. Sommige producten zijn wel gemaakt om hergebruikt te worden, maar het blijkt financieel en logistiek gezien (nog) lastig om de producten terug te halen na de gebruiksfase (omgekeerde distributie).
  • De circulaire economie kan consumenten de motivatie ontnemen om zuinig om te gaan met hun spullen. Als de producten veel energie gebruiken, kapot gaan of gestolen worden, krijgen ze immers toch een nieuw exemplaar.
  • Een te nauwe focus op de benodigde technische innovatie leidt de aandacht en middelen af waar deze echt nodig zijn; bij de sociale innovatie. Nieuwe samenwerkingsvormen, beloningsstructuren en verdienmodellen zijn de werkelijke kernaspecten van de circulaire economie.

Aan de slag

  • Start met het inzicht krijgen in de massabalans van uw bedrijf. CIRCLES kan u ondersteunen met kennis van Levenscyclusanalyses (LCA’s) en het vinden van geschikte ondersteuning hierbij.
  • Krijg inzicht in de kritische grondstoffen voor uw bedrijf. De applicatie hiervoor komt binnenkort beschikbaar.
  • Ga naar één van de workshops die CIRCLES met haar partners organiseert (zie agenda).
  • Wilt u aan de slag met één of meerdere grondstofstromen dan kunt u gebruik maken van de AcCElerator. Naar de AcCElerator, klik hier

Werken aan een nieuw businessmodel

Ook wel eens afgevraagd hoe je organisatie of stad er over 20 jaar uitziet in een snel veranderde wereld? Hoe je product of dienst ‘van morgen’ er uit komt te zien? Hoe je in kan zetten op nieuwe business modellen en markten, risico’s rond grondstoffenafhankelijkheid kunt verminderen, waarde kunt creëren uit materiaalstromen en concreet invulling geeft aan duurzame doelstellingen?

Duurzaam ondernemen is steeds belangrijker voor mensen, organisaties en overheden. Het zou eigenlijk de basis voor elk project, initiatief of organisatie moeten zijn. Maar zover is het nog niet. Om van praten naar de praktijk te komen, is een andere generatie business modellen noodzakelijk  Met de introductie van het concept ‘Nieuwe Business Modellen’ wordt duurzame waardecreatie centraal gesteld. Het idee van Nieuwe Business Modellen is gebaseerd op drie principes: meervoudig, collectief en gedeeld. Deze business modellen hebben als uitkomst dat er tegelijkertijd economische, sociale en ecologische waarde(n) ontstaan. De vraag is hoe we met gewone en alledaagse transacties (brood kopen, samen stroom opwekken of autodelen) duurzaamheid kunnen realiseren.

Meer lezen

Aan de slag

  • Met de kennis van nu zijn er 5 business modellen waarmee je als ondernemer of organisatie een stap kan zetten richting de circulaire economie:
    • circulaire supply-chain
    • deelplatform
    • product-as-a-service
    • levensduurverlenging
    • energieterugwinning en recycling
  • Stappenplan:
    • Identificeer waar de kansen liggen
    • Heroverweeg hoe jouw bedrijf waarde kan creëren en toevoegen aan klanten
    • Begin met focus ontwikkelen op nieuwe capaciteiten op het gebied van:
      • strategie
      • innovatie en product-of dienstontwikkeling
      • grondstoffen en productie
      • sales en productgebruik
      • systemen voor ‘reversed logistics’
    • Investeer in nieuwe technologie om waardeketens circulair te maken
    • Maak een afweging tussen laaghangend fruit, middellange termijn en lange termijn veranderingen.
    • Bekijk deze presentatie (link naar presentatie Accenture) voor meer informatie.
  • Voor meer achtergrondinformatie bekijk nieuwebusinessmodellen.nl of http://www.slideshare.net/NieuweBM of http://eboek.plan-c.eu/.

Kennis ontwikkelen

Heeft u een interessante casus liggen, bent u op zoek naar een stagiair of kunt u simpelweg goed een helpende hand vanuit het onderwijs gebruiken? Klop dan eens bij ons aan. CIRCLES heeft via haar partner het Cleantech Center direct contact met talloze onderwijsinstellingen en studenten voor stages, afstudeeropdrachten en excellentietrajecten. Wij noemen deze samenwerking tussen bedrijf en student een Challenge: het bedrijf formuleert een vraagstuk op het gebied van Cleantech, de student gaat op zoek naar een oplossing. De problemen en uitdagingen van uw bedrijf kunnen uiteenlopend zijn, denk bijvoorbeeld aan het ontwikkelen van een nieuw product (technology driven) of het in de markt zetten van een bestaande techniek (businesscase driven). De Challenges zijn een win-winsituatie: uw bedrijf heeft er niet alleen een extra tijdelijke kracht bij, maar kan tevens leren van de up-to-date studiekennis en de frisse blik van de student als nieuwkomer binnen het veld. De student heeft een interessante casus die hij of zij kan inzetten voor studiepunten en krijgt tevens inzicht in hoe het er aan toegaat op de bedrijfsvloer.

Meer informatie over een challenge, klik hier of kijk op Youtube

Circulair inkopen

Het bedrijfsleven kan binnen de circulaire economie een rol spelen als ontwikkelaar, producent en verkoper van duurzame producten en diensten. Maar juist ook de inkoopkant van een organisatie kan circulaire concepten bij haar leveranciers aanwakkeren. Niets is immers zo prikkelend als marktvraag.

De essentie van circulair inkopen is dat de inkoper borgt dat de producent (of een andere verwerkende partij) de producten of materialen aan het einde van de levensduur of de gebruiksfase, weer (optimaal) in een nieuwe cyclus kan inzetten.

Meer lezen

Mogelijke modellen

Het borgen van een goede verwerking kan door bij de inkoop de nadruk te leggen op de verlangde prestatie in plaats van het afnemen van een product, het zogenaamde pay per use model. De producent blijft eigenaar van het product en kan aan het einde van de levensduur het product terugnemen en (op onderdelen) hergebruiken. Waarom zou je bijvoorbeeld een mobiele telefoon bezitten terwijl je alleen gebruikmaakt van de dienst die deze je levert, nl. bellen. Maar hetzelfde kan gelden voor een koelinstallatie (dienst: koelen) of een tapijt (dienst: loopcomfort). Zie het praktijkvoorbeeld van architectenbureau Rau.

Een andere mogelijkheid is als onderdeel van de koopovereenkomst vast te leggen dat de producent het product na gebruik tegen bepaalde voorwaarden weer terugkoopt en hoogwaardig hergebruikt (koop/terugkoop). Dit kan bijvoorbeeld interessant zijn indien het gebruiksgedrag van de klant een factor van belang is. Zo kan voorkomen worden dat producten onwenselijk worden behandeld omdat ze wel (tijdelijk) in eigendom zijn.

Een inkoper kan ook zorgen dat hij voor de producten die hij inkoopt kanalen beschikbaar heeft die na gebruik voor een goede verwerking kunnen zorgen. Deze methode kan worden gebruikt voor producten die te weinig waarde hebben voor een gebruiksovereenkomst of om te worden teruggekocht, maar waarvan een goede verwerking wel essentieel is.

Meerwaarde

Circulair inkopen kan meerwaarde opleveren voor zowel klant als producent. De klant creëert voorwaarden voor de zorgeloze beschikking over een juiste prestatie tegen een scherpe prijs. De leverancier transformeert zijn vaak kortstondige – op verkoop gebaseerde – relatie naar een lange termijn, op waarde gebaseerde relatie. Een partnership waarin transparante belangen en wederzijdse loyaliteit centraal staan. Daarnaast behoudt de producent de toekomstige beschikking over zijn grondstoffen. Aangezien de beschikbaarheid en stabiele prijs hiervan meer en meer onder druk komen te staan creëert dit toekomstzekerheid en concurrentievoordeel.

Wegwijzer Circulair Inkopen

De Wegwijzer Circulair Inkopen is ontwikkeld door MVO Nederland en TurnToo in samenwerking met verschillende professionals. Dit naar aanleiding van het CEBOOSTcamp 2013. Circulair inkopen wordt namelijk nog weinig wordt toegepast, maar het kan wel tot grote (maatschappelijke) winst leiden. Deze wegwijzer zal de komende tijd nog verder worden geoptimaliseerd.

(BRON: MVO Nederland)

Aan de slag